Roll test, benign paroksismal pozisyonel vertigo tanısında kullanılan klinik bir testtir. Hastanın sırtüstü yatırılıp başının sağa ve sola çevrilmesiyle yapılır. Bu hareket sırasında gözlerde nistagmus oluşumu izlenerek tanı konur.
Test, özellikle horizontal kanal BPPV tanısında önemlidir. Baş hareketleriyle birlikte ortaya çıkan baş dönmesi ve göz hareketleri, iç kulaktaki kristal oynamasının işareti kabul edilir. Bu sayede doğru kanal tespiti yapılır.
Roll test sırasında hastada baş dönmesi ve dengesizlik hissi ortaya çıkabilir. Bu durum tanı açısından beklenen bir bulgudur ve testin güvenilirliğini artırır. Uygulama sırasında hasta bilgilendirilerek güvenliği sağlanır.
Pozitif roll test sonucu alınan hastalarda uygun manevra tedavileri uygulanarak kristallerin yerine oturtulması sağlanır. Böylece vertigo şikâyetleri belirgin ölçüde azalır ve yaşam kalitesi düzelir.
Sırtüstü Baş Yuvarlama Testi Nedir?
Sırtüstü baş yuvarlama testi yatay kanal iyi huylu pozisyonel baş dönmesi (BPPV) tanısında kullanılır. Bu test özellikle baş dönmesi ve denge sorunlarının kaynağını belirlemeye yardımcı olur. Hastanın başının kontrollü bir şekilde hareket ettirilmesiyle belirtiler gözlemlenir.
Bu test sırasında dikkat edilmesi gereken önemli noktalar şunlardır:
- Hasta sırtüstü yatarken gözleri açık olmalı.
- Baş önce bir yana sonra diğer yana çevrilir.
- Her iki yönde de baş dönmesi reaksiyonları izlenir.
Testin uygulanış biçimi hastalığın doğru teşhis edilmesinde kritik bir rol oynar. Dolayısıyla bu test vertigo belirtileri gösteren hastalar için önemli bir tanı aracıdır. Test sonuçları tedavi planlaması için de yararlı bilgiler sunar.
Test Öncesi Dikkat Edilmesi Gerekenler Nelerdir?
Bu testin başarılı ve güvenli bir şekilde gerçekleştirilmesi için klinisyenler öncelikle hastanın özgeçmişinde yer alan boyun ve omurga yaralanmalarını göz önünde bulundurmalıdır. Ayrıca test süreci sırasında nörolojik belirtiler gözlemlenirse bu durumda test derhal durdurulmalı ve hastanın daha detaylı bir nörolojik değerlendirme için sevk edilmesi gerekmektedir.
Geçmiş Yaralanmalar:
- Boyun ve omurga yaralanmaları varsa dikkate alın.
Nörolojik Belirtiler:
- Kafa karışıklığı, uyuşukluk, bulanık görme gibi belirtilerde test durdurulur.
Otokonilerin yer değiştirmesi ve vestibüler sistemin doğru şekilde değerlendirilmesi için her pozisyonda yeterli sürenin tanınmasını gerekir. Bu süre zarfında nistagmusun başlaması gecikebilir; dolayısıyla sabırlı olmak ve gözlemlemek önemlidir. Pozisyonel manevralar sırasında Frenzel gözlükleri veya VNG gözlüklerinin kullanılması testin doğruluğunu artırır ve düşük amplitüdlü nistagmuslar bile kolayca tespit edilebilir.
Roll Testi Nasıl Yapılır?
Roll Testi yatay kanal benign paroksismal pozisyonel vertigo hastalarında kullanılan bir tanı yöntemidir. Mevcut otokonilerin hareketini değerlendirmek için uygulanır. Bu test sırasında hastanın baş hareketleriyle birlikte nistagmus gözlemlenir. İşlem adımları şu şekildedir:
- Hastanın muayene masasına uzanması sağlanır.
- Frenzel/VNG gözlüğü hastaya takılır ki bu göz hareketlerinin daha net görülmesini sağlar.
- Hastanın başı hafif yükseltilerek yaklaşık 30 derece açı ile sabitlenir. Bu pozisyon otokonilerin hareketini kolaylaştırır.
- Hastadan başını önce bir tarafa sonra diğer tarafa döndürmesi istenir. Eğer hasta yeterli servikal esnekliğe sahip değilse omuz üzerinden yuvarlanarak bu dönüşler tamamlanır.
Hastanın başı her iki yön için de döndürüldükten sonra tekrar düz pozisyona getirilir. Bu sıralamalı hareketler otokonilerin yatay kanal içerisindeki yer değiştirmesine neden olarak vertigo belirtilerini tetikleyebilir. Roll Testi’nin bu adımları HC-BPPV tanısının konmasında etkili bir yöntemdir.
Sırtüstü Baş Yuvarlama Testi Sonuçları Nasıldır?
Sırtüstü baş yuvarlama testi sonuçlarının değerlendirilmesi vertigo teşhisinde kritik bir adımdır. Test esnasında gözlemlenen nistagmus tedavi yaklaşımını belirler. Nistagmus yöne göre önerilen tedaviler şunlardır:
- Lempert (BBQ) manevrası
- Gufoni manevrası
- Vannucchi-Asprella manevrası
Bu tedaviler nistagmusun yönüne ve şiddetine göre klinisyen tarafından seçilir ve uygulanır. Tedavi süreci hastanın belirtilerinin hafiflemesini sağlamak ve vertigo kaynağını doğru bir şekilde ele almak için kişiselleştirilir ve hastanın yaşam kalitesini artırmayı hedefler.
Sıkça sorulan sorular

1982 yılında Çanakkale’de doğan Odyolog Emel Uğur, işitme ve denge sağlığı alanındaki akademik ve klinik çalışmalarıyla Türkiye’de öne çıkan uzmanlardan biridir. Meslek hayatına İstanbul Eğitim ve Araştırma Hastanesi’nde başlamış, burada 15 yıl boyunca pediatrik odyoloji, otolojik hastalıklar ve vestibüler sistem bozuklukları üzerine yoğunlaşmıştır. 2015 yılından bu yana Acıbadem Sağlık Grubu bünyesinde görev yapmakta, çalışmalarını Acıbadem Altunizade Hastanesi ve Acıbadem Mehmet Ali Aydınlar Üniversitesi çatısı altında sürdürmektedir.
İstanbul Aydın Üniversitesi Odyoloji Doktora Programı mezunu olan Odyolog Uğur, tezinde EEG ve sanal gerçeklik teknolojilerini kullanarak hareket hastalığının beyin haritalandırmasını incelemiştir. Akademik olarak Acıbadem Üniversitesi Sağlık Hizmetleri Meslek Yüksekokulu Odyometri Programı Başkanı ve öğretim üyesi olarak görev yapmakta, odyoloji eğitimine ve bilimsel üretime önemli katkılar sunmaktadır.
Klinik ve bilimsel ilgi alanları arasında vestibüler rehabilitasyon, sanal gerçeklik tabanlı denge terapileri, pediatrik odyoloji, işitme kayıpları ve yaşlı bireylerde bilişsel-vestibüler işlevler yer almaktadır. Auris Nasus Larynx, Frontiers ve Journal of Audiology and Otology gibi uluslararası dergilerde yayımlanan makaleleri ve kitap bölümleriyle odyoloji alanında bilimsel gelişime yön veren isimlerden biridir.

İstanbul'daki Kliniğimizin Konumu